Αξιολογώντας τον Κρατικό Προϋπολογισμό για το 2027, όπως κατατέθηκε από το Υπουργείο Οικονομικών στην Επιτροπή Οικονομικών της Βουλής, αναγνωρίζουμε θετικά στοιχεία: τη συνεχιζόμενη αποκλιμάκωση του δημόσιου χρέους ως ποσοστό του ΑΕΠ, τη διατήρηση πρωτογενών πλεονασμάτων και τη συμμόρφωση με το νέο ευρωπαϊκό πλαίσιο οικονομικής διακυβέρνησης. Η δημοσιονομική σταθερότητα είναι απαραίτητη προϋπόθεση – όχι όμως αυτοσκοπός.
Πέρα από τους δείκτες, η καλή πορεία της οικονομίας πρέπει να αποτυπώνεται στην καθημερινότητα των πολιτών. Τα πλεονάσματα δημιουργούν δημοσιονομικό χώρο· το κρίσιμο ερώτημα είναι πώς θα αξιοποιηθεί. Μια οικονομία δεν μπορεί να θεωρείται πραγματικά ισχυρή όταν σημαντικό μέρος της κοινωνίας δυσκολεύεται να καλύψει βασικές ανάγκες, ενώ το αυξημένο κόστος σε τρόφιμα, ενέργεια και στέγη επιβαρύνει δυσανάλογα τα χαμηλότερα εισοδήματα.
Προτεραιότητα για την ΕΔΕΚ αποτελούν οι χαμηλόμισθοι, οι χαμηλοσυνταξιούχοι, οι οικογένειες με παιδιά, οι μονογονεϊκές οικογένειες, τα άτομα με αναπηρία και οι νέοι που αδυνατούν να αποκτήσουν τη δική τους στέγη. Η στήριξή τους δεν είναι φιλανθρωπία, αλλά έκφραση κοινωνικής αλληλεγγύης: μια κοινωνία είναι τόσο ισχυρή όσο τα πιο ευάλωτα μέλη της.
Η κοινωνική πολιτική δεν μπορεί να κρίνεται μόνο από το ύψος των κονδυλίων, αλλά από το αποτέλεσμα. Ζητούμε κάθε μέτρο να συνοδεύεται από ανάλυση κατανεμητικών επιπτώσεων, μετρήσιμους δείκτες – όπως το ποσοστό κινδύνου φτώχειας και το κόστος στέγασης ως ποσοστό του εισοδήματος – και ετήσια αξιολόγηση, ώστε η στήριξη να φτάνει σε όσους πραγματικά τη χρειάζονται.
Με αφετηρία την κοινωνική πολιτική, που αποτελεί βασική αξία για την ΕΔΕΚ, προτείνουμε τρεις συγκεκριμένες παρεμβάσεις:
1. Στοχευμένη στήριξη των νοικοκυριών απέναντι στην ακρίβεια.
Ενίσχυση της στήριξης για το ηλεκτρικό ρεύμα και τις βασικές ανάγκες, με σαφή εισοδηματικά κριτήρια και πρόσθετη μέριμνα για χαμηλοσυνταξιούχους, μονογονεϊκές και πολύτεκνες οικογένειες και νοικοκυριά με άτομα με αναπηρία. Τα κριτήρια πρέπει να βασίζονται στο ισοδύναμο εισόδημα και τη σύνθεση του νοικοκυριού, να αναπροσαρμόζονται με βάση τον πληθωρισμό και να αξιοποιούν πλήρως τους πόρους του Κοινωνικού Ταμείου για το Κλίμα για την αντιμετώπιση της ενεργειακής φτώχειας.
2. Προσιτή κατοικία για νέους και οικογένειες με χαμηλά και μεσαία εισοδήματα.
Απαιτείται ενίσχυση του ΚΟΑΓ με πολυετή χρηματοδότηση και δεσμευτικούς στόχους παράδοσης κατοικιών με προσιτό ενοίκιο, δίνοντας προτεραιότητα στα νέα ζευγάρια, τις μονογονεϊκές οικογένειες και τους εργαζομένους που δυσκολεύονται να εξασφαλίσουν στέγη. Παράλληλα, προκρίνεται η αξιοποίηση κρατικής γης και η παροχή κινήτρων για την ανακαίνιση κενών κατοικιών, με την υποχρέωση να διατίθενται για μακροχρόνια ενοικίαση σε προσιτές τιμές.
3. Περισσότερη στήριξη στα παιδιά, στους ηλικιωμένους και στα άτομα με αναπηρία.
Θα πρέπει να επανεξεταστούν το ύψος του επιδόματος τέκνου και τα εισοδηματικά κριτήρια παραχώρησής του, με τακτική τιμαριθμική αναπροσαρμογή, να διευρυνθεί η πρόσβαση σε προσιτές υπηρεσίες φροντίδας παιδιών και να ενισχυθεί η κατ’ οίκον φροντίδα ηλικιωμένων και ατόμων με αναπηρία. Η αλληλεγγύη μεταξύ των γενεών είναι θεμέλιο του κοινωνικού κράτους και αποτελεί επένδυση, όχι κόστος.
Πέρα από τα πιο πάνω, η ΕΔΕΚ θεωρεί απαραίτητη την έγκαιρη υλοποίηση των αναπτυξιακών έργων και την πλήρη απορρόφηση των ευρωπαϊκών πόρων της προγραμματικής περιόδου 2021–2027, με έμφαση στη δημόσια υγεία, την παιδεία, την ενέργεια και την υδατική ασφάλεια, ώστε τα οφέλη της ανάπτυξης να φτάνουν σε όλες τις επαρχίες και τις τοπικές κοινωνίες.
Η ΕΔΕΚ θα καταθέσει συγκεκριμένες εισηγήσεις κατά τη συζήτηση του Προϋπολογισμού στη Βουλή. Πάγια θέση μας είναι ότι τα οφέλη από τα αυξημένα δημόσια έσοδα πρέπει να επιστρέφουν σε ολόκληρη την κοινωνία. Η δημοσιονομική πρόοδος αποκτά πραγματική αξία μόνο όταν μεταφράζεται σε κοινωνική συνοχή και σε καλύτερο βιοτικό επίπεδο για όλους.
Γραφείο Τύπου
Λευκωσία, 14 Οκτωβρίου 2026
